Reisverslag vakantie 2024
in Caïro en de Fayoum.


Op onze derde vakantiedag alhier gaan we onderweg naar ons volgende onderkomen in de Fayoum en nemen we achtereenvolgens een kijkje in de piramide te Meidoem, de piramide te Lahun en de piramide te Hawara en tot slot bezoeken we ook nog de archeologische site van Karanis.
Meidoem is vooral bekend om de karakteristieke piramide die daar staat.
Ook zijn er een drietal mastaba’s van onbekende koningen, waarvan je er 1 kunt betreden.
Door op één van de foto’s of de titel te klikken hieronder komt u terecht bij de foto’s die gemaakt zijn door mij op de desbetreffende locatie. De foto’s zijn bewust niet bewerkt, ik heb ze alleen wat verkleint om zodoende ruimte te besparen, mocht je belang hebben bij een foto op de originele grote dan kun je mij een mailtje sturen met het verzoek en zal ik die opsturen.
Iets na achten arriveren wij in Meidoem (Oud-Egyptisch: Mr(y)-Jtmw, letterlijk ‘geliefde van Atum‘, is een archeologische vindplaats in Neder-Egypte.
Het bevat een grote piramide en verschillende mastaba’s van modderstenen.
De piramide was de eerste Egyptische piramide met rechte zijkanten één, maar het stortte gedeeltelijk in de oudheid in.
Het gebied ligt ongeveer 72 kilometer ten zuiden van het moderne Caïro.
Aangenomen wordt dat de piramide van Meidoem slechts de tweede piramide is die na die van Djoser is gebouwd en mogelijk oorspronkelijk werd gebouwd voor Huni, de laatste farao van de 3e dynastie en werd voortgezet door Sneferu .
Vanwege zijn ongewone uiterlijk wordt de piramide el-heram el-kaddaab genoemd – (valse piramide) in het Egyptisch Arabisch.
De piramide werd in drie fasen gebouwd, genummerd E1, E2 en E3 door de archeoloog Borchardt (ref.) B
orchardt, Ludwig: “Die Entstehung der Pyramide an der Geschichte der Pyramide bei Meidum nachgewiesen“, Berlijn 1928 (/ref.).
E1 was een trappiramide vergelijkbaar met de Djoser-piramide.
E2 was een uitbreiding rond het vorige gebouw van ongeveer 5 m breed of 10 el, waardoor het aantal treden toenam van 5 naar 7.
De tweede uitbreiding E3 veranderde het oorspronkelijke ontwerp van de trappiramide in een echte piramide door de treden op te vullen met kalkstenen omhulsels.
Hoewel deze aanpak consistent is met het ontwerp van de andere echte piramides, werd Meidoem beïnvloed door constructiefouten.
Ten eerste was de buitenste laag op zand gefundeerd en niet op steen, zoals de binnenste lagen.
Ten tweede waren de binnenste trappiramides ontworpen als laatste fase.
Zo werd het buitenoppervlak gepolijst en waren de platforms van de treden niet horizontaal, maar vielen ze naar buiten.
Dit bracht de stabiliteit ernstig in gevaar en heeft waarschijnlijk de ineenstorting van de Meidum-piramide veroorzaakt tijdens een stortbui terwijl het gebouw nog in aanbouw was.
De Meidoem piramide lijkt nooit voltooid te zijn.
Vanaf Sneferu tot aan de 12e dynastie hadden alle piramides een valleitempel, die bij Meidoem ontbreekt.
De dodentempel, die onder het puin aan de voet van de piramide werd gevonden, is blijkbaar nooit afgebouwd, de muren waren slechts gedeeltelijk gepolijst. Bij twee stèles binnenin, meestal voorzien van de namen van de farao, ontbreken inscripties.
De grafkamer in de piramide zelf is nog niet voltooid, de ruwe muren en houten steunen zijn nog aanwezig en worden meestal na de bouw verwijderd. Aangesloten mastaba’s zijn nooit gebruikt of voltooid en er zijn geen van de gebruikelijke begrafenissen gevonden.
Uiteindelijk bleek bij de eerste onderzoeken van de Meidoem-piramide dat alles onder het oppervlak van de puinhoop volledig intact was.
Stenen uit de buitenmantel werden pas gestolen nadat ze door de opgravingen waren blootgelegd.
Dit maakt een catastrofale ineenstorting waarschijnlijker dan een geleidelijke ineenstorting.
De ineenstorting van deze piramide tijdens het bewind van Sneferu is de waarschijnlijke reden voor de verandering van 54 naar 43 graden van zijn tweede piramide in Dashur, de Knik piramide.
Van de afdaling in de piramide heb ik een korte video gemaakt, die je kunt bekijken via onderstaande link.
Na het bezoek aan deze piramide gaan we ook nog even op bezoek bij de mastaba’s 17 waar je in kunt en de mastaba’s 16 en 6 waar je normaliter als toerist niet komt, maar Wael had dit goed geregeld op mijn verzoek.
Mastaba nr. 17, graf van een onbekende prins.
Mastaba nr. 6, het graf van Rahotep (zoon van Sneferu), generaal en hogepriester van Re en zijn vrouw Nofret (hier werden hun uitstekend bewaarde beelden gevonden, die nu te bewonderen zijn in het Caïro Museum).
Mastaba nr. 16, het graf van Sneferu’s zoon Nefermaat (architect van de Meidoem-piramide) en zijn vrouw Itet.
Beroemd zijn de zogenaamde “ganzenfries” van deze mastaba (nu in het Egyptisch Museum in Caïro) en de artistiek waardevolle, zelden aangetroffen pasta-reliëfs.
Nou dat was allemaal weer zeer interessant, dan stappen we nu weer in de auto en rijden we naar ons volgende doel, de piramide te El-Lahun van farao Senoeseret II uit de 12e dynastie
El Lahun is een arbeidersdorp in Fayoem, Egypte, gesticht door Senoeseret II.
El Lahun wordt geassocieerd met de Piramide van Senoeseret II (Grieks: Sesostris II), die vlakbij de moderne stad ligt en wordt vaak de Piramide van Lahun genoemd.
De oude naam van de site was rꜣ-ḥn.t, letterlijk “Mond (of opening) van het kanaal“).
Net als de andere piramides uit de 12e dynastie in de Fayoem, is de Piramide van Lahun gemaakt van lemen baksteen, maar hier bestaat de kern van de piramide uit een netwerk van stenen muren die zijn opgevuld met lemen baksteen.
Deze aanpak was waarschijnlijk bedoeld om de stabiliteit van de baksteenstructuur te garanderen.
Het is ongebruikelijk dat, ondanks een piramidetempel aan de oostkant, de ingang van de piramide zich in het zuiden bevindt.
De piramide staat op een kunstmatig terras dat uit een hellend terrein is gehakt.
Aan de noordzijde bleven acht rechthoekige steenblokken over die als mastaba’s moesten dienen, waarschijnlijk voor de begrafenis van personen die verbonden waren aan het koninklijk hof.
Voor elke mastaba bevindt zich een smalle schacht die naar de onderliggende grafkamer leidt.
Ook aan de noordkant bevindt zich de Koninginnenpiramide of ondergeschikte piramide.
Een korte impressie van een deel van de afdaling in de piramide kun je bekijken via onderstaande link.
Prachtig om ook deze piramide een keer te kunnen bezoeken, het was voor ons alle drie de eerste keer dat we hier daadwerkelijk in konden.
Na dit korte maar enerverende bezoek stappen we weer in de auto om te rijden naar de volgende piramide die in Hawara staat.
De Hawara-piramide is het graf van de oude Egyptische koning Amenemhat III uit de 12e dynastie in het Middenrijk.
Het vormt het centrum van de necropolis van Hawara, vlakbij de moderne stad Hauwaret el-Maqta.
De bouw ervan begon in het 15e jaar van de regering van de koning, nadat zijn oorspronkelijke grafmonument in Dashur moest worden verlaten vanwege ernstige constructiefouten.
Met een zijlengte van 105 meter en een helling van 48° 45′ was de Hawara-piramide 58 meter hoog, het was het laatste grote gebouw van dit type dat werd voltooid.
De huidige hoogte van de ruïne is ongeveer 20 meter.
Geweldig om ook deze piramide een te bekijken, elke piramide heeft wel iets anders dan zijn soortgenoten.
Na dit korte bezoek kregen we nog een kopje thee aangeboden door de plaatselijke bewakers, want we moesten eerst nog even wachten op de politie die toestemming moest geven om verder te rijden, gelukkig ging dat vrij snel en stappen we weer in de auto om te rijden naar de volgende bezienswaardigheid, ditmaal geen piramide maar de archeologische site van Karanis.
Karanis werd waarschijnlijk gesticht in de 3e eeuw voor Christus. Gesticht door Griekse kolonisten onder Ptolemaeus II en verlaten aan het einde van de 5e eeuw na Christus.
Hoewel de oude stad qua omvang een bijna stedelijk karakter had, was het bestuurlijk een dorp, dat waarschijnlijk een klein regionaal centrum vertegenwoordigde.
De site is van bijzonder belang voor de archeologie, omdat deze zeer goed bewaard is gebleven.
Toen ze werden gevonden, waren sommige huizen nog steeds enkele verdiepingen hoog.
Door het droge klimaat van Egypte zijn ook tal van organische materialen bewaard gebleven.
De meeste vondsten dateren uit de vierde en vijfde eeuw na Christus.
Karanis had twee tempels van steen in Egyptische stijl, waarvan de grootste dateert uit de 1e eeuw voor Christus.
De tweeling Pnepheros en Petesuchos, lokale aspecten van de krokodillengod Sobek, werden hier aanbeden.
Er waren twee hoofdstraten die door de stad liepen en talloze kleinere steegjes.
De huizen, gemaakt van lemen bakstenen, waren oorspronkelijk meerdere verdiepingen hoog.
Er waren ook verschillende grote graanschuren in de stad.
Bijzonder zijn de ooit talrijke duiventillen, waarvan er vijf grotendeels bewaard zijn gebleven toen ze werden blootgelegd.
Omdat veel van de duiventillen op de daken van huizen werden gebouwd, stortten ze onvermijdelijk als eerste in.
In sommige huizen stond nog goed bewaard meubilair, zoals tafels of stoelen.
Over het algemeen leverden de opgravingen een grote hoeveelheid allerlei alledaagse voorwerpen op, zoals manden van raffia, glazen, houten gereedschap, stukjes stof, maar ook speelgoed.
Talrijke papyri geven inzicht in het leven van de bewoners.
Er zijn belastinglijsten bewaard gebleven uit de jaren 171 tot 175 na Christus.
Er waren ook privébrieven, contracten en bewonerslijsten.
Karanis werd tussen 1924 en 1935 opgegraven door de Universiteit van Michigan in Ann Arbor.
Alleen al 45.000 gevonden voorwerpen kwamen naar het Kelsey Museum of Archaeology in Ann Arbor, de rest bleef in Egypte.
Als extraatje heb ik ook nog een 360 graden video gemaakt van de site, die je kunt bekijken via de link hieronder.
Na dit bezoek aan de archeologische site van Karanis stappen we weer in de auto en rijden we naar ons onderkomen voor komende nacht in de Fayoem, zijnde het interessante hotel Helnan Auberge Fayoem, waar we 1 nacht zullen verblijven.
Aangezien het best wel een mooi hotel is heb ik hieronder een aantal foto’s gezet ter impressie.
Super wederom een dag met veel geweldig mooie indrukken en ervaringen.
Tijd om wat te drinken en te biljarten om vervolgens van de nachtrust te gaan genieten, morgen is het weer vroeg dag en rijden we naar ons volgende verblijf een camping in de Witte Woestijn, om van daaruit de volgende trips te gaan maken en wel naar de Wadi El-Hitan en de Wadi El-Rayan.